Gerçeklerin, üzerinden ne kadar zaman geçerse geçsin bir gün gün yüzüne çıkmak gibi bir huyu vardır. Kayseri için o gün, bugün. Yıllardır bir "başarı hikayesi" olarak anlatılan Kayseri ekonomisi ve sosyal yapısı, devletin resmi rakamlarıyla çarpışınca ortaya bambaşka bir manzara çıktı. Kayseri sanayisind esöz sahibi kişiler, kendi şirketlerini büyütürken, şehrin genel olarak ilerlemesine imkan sağlayacak girişimlerde bulunmadıkları ortaya çıktı. Ticaret odası Kayseri sanayi odası ve OSB yöneticilerinin bu rapora ne diyecekleri merak ediliyor.
15 Yıllık yerinde sayış: SEGE sıralamasında değişim yok
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından açıklanan Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması (SEGE) verilerine göre Kayseri, tam 15 yıldır 17. sıradaki yerini değiştiremedi. Şehir gelişiyor gibi görünse de, rakiplerinin hızı karşısında göreceli olarak yerinde saydı.
Ekonomik kan kaybı: Milli gelirde büyük düşüş
Kayseri’nin asıl alarm veren verileri ise Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) ve kişi başına düşen milli gelirde saklı. 2000’li yılların başında Türkiye ekonomisinin lokomotiflerinden biri olan Kayseri, bugün o parıltısını kaybetmiş görünüyor:
Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 2000 yılında Türkiye genelinde 17. sırada olan Kayseri, 2024 yılına gelindiğinde 28. sıraya kadar geriledi.
GSYH Sıralaması: Şehir, 24 yıl önce Türkiye’nin en büyük 11. ekonomisiyken, bugün 14. sıraya düşmüş durumda.
Türkiye Ekonomisindeki Pay: 2000 yılında ülke ekonomisinin %1.50’sini sırtlayan Kayseri’nin payı, 2024’te %1.39’a çekildi.
İşsizlikte Türkiye ortalamasının üzerinde
Kayseri’nin "istihdam merkezi" olma özelliği de risk altında. Türkiye genelinde işsizlik oranı %8.7 seviyelerindeyken, Kayseri’de bu rakamın %9 olarak gerçekleşmesi, şehirdeki ekonomik daralmanın sosyal hayata yansıması olarak yorumlanıyor.
Kayseri'nin Karnesi: Rakamlarla Acı Gerçekler
Gösterge Başlangıç (Yıl/Sıra) Güncel (2024/2026 Sıra) Durum
SEGE Sıralaması 17 (2011) 17 (2026) Sabit
Kişi Başı Milli Gelir 17 (2000) 28 Gerileme
GSYH Sıralaması 11 (2000) 14 Gerileme
İhracat Sıralaması 12 (2013) 11 Hafif Artış
İşsizlik Oranı Türkiye: %8.7 Kayseri: %9.0 Kötü
Diğer Şehirler Kayseri’yi Nasıl Geçti?
Dikkat çeken en çarpıcı detay ise Kayseri’nin rakiplerinin performansı. Tekirdağ, Manisa, Gaziantep, Denizli ve Konya gibi iller, son 20 yılda Kayseri’den çok daha yüksek ilerleme ve gelişme oranları yakaladı. Kayseri’nin kendi içindeki artışları, bu illerin dinamizmi karşısında yetersiz kalınca; şehir, gelişim liginde alt sıralara doğru kaymaktan kurtulamadı. Özellikle Tekirdağ, Manisa, Hatay, Gaziantep, Sakarya ve Mersin gibi şehirler, zaman içerisinde Kayseri’yi geride bırakarak ekonomik pasta paylarını büyüttü.
Siyaset Cephesinde Sessizlik Hakim
Erciyes Üniversitesi’nin makine öğrenmesi ve yapay zeka desteğiyle hazırladığı bu rapor, şehirde adeta bir "soğuk duş" etkisi yarattı. Raporun arkasında MÜSİAD gibi güçlü bir iş dünyası temsilcisinin olması iddiaların ciddiyetini artırırken, şehrin karar vericilerinin ve siyasetçilerinin bu vahim tablo karşısında nasıl bir açıklama yapacağı merak konusu.
Kayseri için artık "Yıldız Şehir" algısını bir kenara bırakıp, bu ekonomik gerilemenin nedenlerini masaya yatırma vakti geldi.
