Aslında akaryakıt piyasasında dün gece için motorine 6 lira 69 kuruş, benzine ise 2 lira 10 kuruş zam planlanıyordu. Ancak son dakika kararıyla bu artış iptal edilmive pompaya yansıtılmamıştı. Zam haberinin iptal edilmesi kısa süreli bir rahatlama yaratırken, sektörden gelen yeni bilgiler piyasaları yeniden hareketlendirdi. bazı akaryakıt bayilerine ulaşan bilgilere göre çok daha yüksek oranlı yeni bir zam için hazırlık yapıldığı iddia ediliyor.
Petrol fiyatları hızla yükseldi
Uzmanlara göre zam beklentisinin arkasındaki en büyük neden küresel petrol fiyatlarındaki sert yükseliş.
İran ile İsrail arasındaki sıcak çatışmaların ardından İran’ın dünyanın en önemli enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi petrol piyasalarında panik yarattı. Bu gelişmelerin ardından petrolün varil fiyatı kısa sürede 70 dolar seviyelerinden 80 doların üzerine çıktı. Türkiye gibi enerji ithalatına bağımlı ülkelerde bu artışın doğrudan akaryakıt fiyatlarına yansıması bekleniyor.
Kayseri’de istasyonlar doldu taştı
Zam beklentisinin yayılmasıyla birlikte Kayseri’de akaryakıt istasyonlarında yoğunluk yaşandı. Dün akşam saatlerinden itibaren sürücüler araçlarını doldurmak için istasyonlara akın etti. Motorin fiyatlarının 70 TL seviyesine yaklaşacağı beklentisi nedeniyle birçok istasyonda uzun araç kuyrukları oluştu.
Bazı noktalarda kuyruklar ana caddelere kadar uzarken, sürücüler zamdan önce depolarını doldurabilmek için saatlerce bekledi.
Eşel Mobil sistemi devreye girebilir iddiası
Kulislerde konuşulan bir diğer iddia ise “Eşel Mobil Sistemi”nin yeniden devreye alınabileceği yönünde.
Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki artışın doğrudan pompaya yansımaması için vergilerde (ÖTV) yapılan ayarlamalarla fiyatın dengelenmesini sağlayan bir uygulama olarak biliniyor. Bu sistemde petrol fiyatı veya döviz kuru nedeniyle oluşan artışın bir kısmı Özel Tüketim Vergisi’nden düşülerek vatandaşın ödediği pompa fiyatının sabit kalması hedefleniyor.
Örneğin akaryakıt maliyeti 50 kuruş artarsa, aynı tutarda ÖTV indirimi yapılarak bu artışın pompaya yansıması engellenebiliyor. Ancak vergi gelirlerinde azalmaya yol açtığı için sistemin uzun süre uygulanması ekonomik açıdan zor olabiliyor.
Bu nedenle kulislerde, planlanan büyük zamların eşel mobil mekanizmasıyla kısmen absorbe edilmesi için çalışmalar yapıldığı ileri sürülüyor.
Gözler gece yarısında
Sektör temsilcileri ve araç sahipleri şimdi Enerji Piyasası düzenlemeleri ve resmi fiyat güncellemesini bekliyor. Eğer iddia edilen zam yürürlüğe girerse, motorin fiyatlarının birçok şehirde 70 TL sınırını aşabileceği konuşuluyor. 
