Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), 2026 yılının ilk ayında on binlerce tapu sahibine bildirim göndererek son 5 yıl içinde taşınmaz alım ya da satımı yapan kişileri mercek altına aldı. Tapuda beyan edilen satış bedelinin gerçeğe aykırı olduğu değerlendirilen işlemler için taraflara izaha davet yazıları ulaştırıldı. Ocak ayı boyunca hazırlanan tebligatlarda, şüpheli görülen alım-satım işlemleri için tarafların savunma vermesi istendi.
Türkiye genelinde geçtiğimiz yıl 81 ilde toplam 1 milyon 688 bin 910 konut satışı gerçekleşti. Her bir devir işleminde satış bedelinin yüzde 4’ü oranında tapu harcı Hazine ve Maliye Bakanlığı’na ödendi. Satış bedelinin önemli bir bölümünün harç olarak ödenmesi, bazı alıcı ve satıcıların karşılıklı anlaşarak tapuda daha düşük bedel beyan etmesine yol açtı. Bu durumun yaygınlaşması üzerine Gelir İdaresi Başkanlığı denetimlerini artırdı ve geçmiş işlemleri de kapsayacak şekilde inceleme başlattı.
Meclis’te kabul edilen yeni düzenleme ile tapu harcında usulsüz beyanda bulunduğu tespit edilenler için uygulanan vergi ziyaı cezası ciddi şekilde artırıldı. Daha önce yüzde 25 oranında uygulanan ceza, yapılan değişiklikle yüzde 100’e yükseltildi. Buna göre, tapuda beyan edilen tutar ile gerçek satış bedeli arasındaki farkın iki katı oranında ödeme yapılması gerekecek. Bu da eksik beyanın maliyetini önemli ölçüde artırmış oldu.
GİB tarafından izaha davet edilen kişilere ise sınırlı bir süre tanındı. Tebligatın ilgili kişilere ulaşmasının ardından 5 gün içinde başvuru yapılması gerekiyor. Bu süre içinde kusurlu davranışta bulunduğunu kabul eden tapu sahiplerine vergi ziyaı cezası uygulanmayacak. Başvuran kişiler yalnızca satışın gerçekleştiği yıl beyan edilen gelir ile gerçek satış bedeli arasındaki farkı, aradan geçen yıllar için hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödemekle yükümlü olacak.
Ancak 5 günlük süre içinde başvuruda bulunmayanlar için indirimli uygulama söz konusu olmayacak. Bu kişiler yüzde 100 oranındaki vergi ziyaı cezası ile karşı karşıya kalacak ve eksik beyan edilen tutarın iki katını ödemek durumunda kalacak.
Gelir İdaresi Başkanlığı’nın başlattığı bu süreç, tapu işlemlerinde gerçek satış bedelinin beyan edilmesine yönelik denetimlerin daha da sıkılaşacağının sinyali olarak değerlendiriliyor. Tapu sahiplerinin kendilerine ulaşan tebligatları dikkatle incelemesi ve verilen süreyi kaçırmaması gerekiyor.
